ifnex/04_Laravel/app/Services/ExchangeRateService.php

<?php

namespace App\Services;

use App\Models\Currency;
use App\Models\ExchangeRateHistory;
use Illuminate\Support\Facades\DB;
use RuntimeException;

class ExchangeRateService
{
    /**
     * دریافت نرخ فعلی ارز نسبت به ریال.
     *
     * ارز مبنا در سیستم IFNEX = ریال ایران (IRR).
     * همه نرخ‌ها فقط نسبت به ریال در جدول currencies ذخیره می‌شوند.
     *
     * نرخ‌ها از دو مسیر به‌روز می‌شوند:
     *   1. مدیر به‌صورت دستی در پنل (Currencies) وارد می‌کند
     *   2. API نرخ ارز (مثلاً Exir.io) نرخ را دریافت و با وضعیت 'pending' ذخیره می‌کند
     *      و مدیر باید آن را تأیید کند تا به‌عنوان نرخ فعال اعمال شود
     *      (در حال حاضر دکمه API موقتاً غیرفعال است).
     *
     * @param string $currencyCode کد ارز (مثل AED, USD, EUR)
     * @return float نرخ ارز نسبت به ریال
     * @throws \RuntimeException اگر ارز در دیتابیس یافت نشود (fallback حذف شد تا سیستم نرخ غلط استفاده نکند)
     */
    public function getCurrentRate(string $currencyCode = 'AED'): float
    {
        $currency = Currency::where('code', strtoupper($currencyCode))->first();

        if (!$currency) {
            throw new \RuntimeException(
                "نرخ ارز برای '{$currencyCode}' در دیتابیس تنظیم نشده است. "
                . "لطفاً در پنل ادمین → ارزی → این ارز را اضافه و نرخ آن را وارد کنید."
            );
        }

        $rate = (float) $currency->rate_to_rial;
        if ($rate <= 0) {
            throw new \RuntimeException(
                "نرخ ارز برای '{$currencyCode}' صفر یا منفی است. "
                . "لطفاً در پنل ادمین → ارزی → نرخ معتبر وارد کنید."
            );
        }

        return $rate;
    }

    /**
     * تبدیل مبلغ یک ارز به ریال ایران با نرخ روز.
     * ریال ارز مبناست و نرخ تمام ارزها فقط نسبت به ریال ذخیره می‌شود.
     *
     * @param float  $amount        مبلغ به ارز داده‌شده
     * @param string $currencyCode  کد ارز مبدأ (مثل AED, USD, EUR)
     * @return float                مبلغ معادل به ریال
     */
    public function convertToIrr(float $amount, string $currencyCode = 'AED'): float
    {
        if ($amount == 0) {
            return 0.0;
        }

        // ریال → ریال: تبدیل لازم نیست
        if (strtoupper($currencyCode) === 'IRR') {
            return $amount;
        }

        return $amount * $this->getCurrentRate($currencyCode);
    }

    /**
     * تنظیم نرخ جدید برای یک ارز (نسبت به ریال).
     *
     * @param string $currencyCode کد ارز
     * @param float $newRate نرخ جدید نسبت به ریال
     * @param int|null $userId آیدی کاربر تغییردهنده
     */
    public function setRate(
        string $currencyCode,
        float $newRate,
        ?int $userId = null,
        ?string $notes = null
    ): ExchangeRateHistory {
        $currencyCode = strtoupper($currencyCode);
        $oldRate = $this->getCurrentRate($currencyCode);

        Currency::where('code', $currencyCode)->update([
            'rate_to_rial' => $newRate,
        ]);

        return $this->recordChange(
            currencyCode: $currencyCode,
            oldRate: $oldRate,
            newRate: $newRate,
            source: 'manual',
            userId: $userId,
            notes: $notes
        );
    }

    /**
     * دریافت آخرین تغییرات نرخ ارز
     */
    public function getLatestChanges(int $limit = 10)
    {
        return ExchangeRateHistory::with('changedBy')
            ->orderBy('created_at', 'desc')
            ->limit($limit)
            ->get();
    }

    /**
     * دریافت اطلاعات آخرین نرخ برای Widget
     */
    public function getLatestRateInfo(string $currencyCode = 'AED'): array
    {
        $latest = ExchangeRateHistory::where('currency_from', strtoupper($currencyCode))
            ->where('status', 'approved')
            ->orderBy('created_at', 'desc')
            ->with('changedBy')
            ->first();

        $currentRate = $this->getCurrentRate($currencyCode);

        return [
            'current_rate' => $currentRate,
            'last_change' => $latest,
            'last_updated' => $latest?->created_at,
            'changed_by' => $latest?->changedBy?->name,
            'source' => $latest?->change_source,
            'change_percent' => $latest?->change_percent,
        ];
    }

    /**
     * دریافت آخرین N نرخ برای Chart
     */
    public function getRateChart(string $currencyCode = 'AED', int $limit = 7): array
    {
        return ExchangeRateHistory::where('currency_from', strtoupper($currencyCode))
            ->where('status', 'approved')
            ->orderBy('created_at', 'asc')
            ->limit($limit)
            ->pluck('new_rate')
            ->toArray();
    }

    /**
     * ثبت تغییر نرخ (داخلی).
     */
    private function recordChange(
        string $currencyCode,
        float $oldRate,
        float $newRate,
        string $source = 'manual',
        ?int $userId = null,
        ?string $apiSource = null,
        ?string $notes = null
    ): ExchangeRateHistory {
        $changePercent = null;
        if ($oldRate > 0) {
            $changePercent = round((($newRate - $oldRate) / $oldRate) * 100, 4);
        }

        return ExchangeRateHistory::create([
            'currency_from'  => $currencyCode,
            'currency_to'    => 'IRR',  // همیشه ریال
            'old_rate'       => $oldRate,
            'new_rate'       => $newRate,
            'change_percent' => $changePercent,
            'change_source'  => $source,
            'changed_by'     => $userId,
            'approved_by'    => $userId,
            'approved_at'    => now(),
            'api_source'     => $apiSource,
            'notes'          => $notes,
            'status'         => 'approved',
        ]);
    }

    /**
     * تأیید یک نرخ در انتظار توسط مدیر.
     */
    public function approveRate(ExchangeRateHistory $history, int $userId): ExchangeRateHistory
    {
        if (! $history->isPending()) {
            throw new RuntimeException('این رکورد در وضعیت قابل تأیید نیست.');
        }

        return DB::transaction(function () use ($history, $userId) {
            Currency::where('code', $history->currency_from)->update([
                'rate_to_rial' => $history->new_rate,
            ]);

            $history->update([
                'status'       => 'approved',
                'approved_by'  => $userId,
                'approved_at'  => now(),
            ]);

            return $history->fresh();
        });
    }

    /**
     * رد یک نرخ در انتظار.
     */
    public function rejectRate(ExchangeRateHistory $history, int $userId, ?string $reason = null): ExchangeRateHistory
    {
        if (! $history->isPending()) {
            throw new RuntimeException('این رکورد در وضعیت قابل رد نیست.');
        }

        $history->update([
            'status'      => 'rejected',
            'approved_by' => $userId,
            'approved_at' => now(),
            'notes'       => $reason ?: $history->notes,
        ]);

        return $history->fresh();
    }

    /**
     * لیست نرخ‌های در انتظار تأیید.
     */
    public function getPendingRates(int $limit = 20)
    {
        return ExchangeRateHistory::where('status', 'pending')
            ->orderBy('created_at', 'desc')
            ->limit($limit)
            ->get();
    }

    /**
     * تعداد نرخ‌های در انتظار تأیید (برای badge).
     */
    public function getPendingCount(): int
    {
        return ExchangeRateHistory::where('status', 'pending')->count();
    }
}